Herfsttij van de Vlaamse miniatuurkunst

Het Breviarium Mayer van den Bergh

De Antwerpse kunstverzamelaar Fritz Mayer van den Bergh kocht in 1898 op een Londense veiling een breviarium of gebedenboek dat in de loop der jaren zijn naam kreeg en tot een van de meest luxueuze breviaria hoort. Het is zo goed bewaard en de miniaturen zijn zo gaaf dat men vermoedt dat het zelden of nooit als gebedenboek gebruikt is. De 706 bladen in velijn bevatten psalmen, hymnen en gebeden, kalenders van liturgische diensten en van feestdagen van heiligen, en zijn stuk voor stuk verlucht met de mooiste miniaturen: van randversieringen met weelderige bloemmotieven of in trompe-l'oeil geschilderd tot haarfijne taferelen uit heiligenlevens of voorstellingen van de menselijke bezigheden op het land. Vergelijkend onderzoek met andere, gedateerde getijdenboeken heeft uitgewezen dat dit breviarium rond 1510-1515 ontstaan moet zijn. De verluchtingen worden toegeschreven aan een aantal kunstenaars van de Gents-Brugse school zoals Simon Beuning, Gheeraert Horenbaut, Jan Provoost en de zogenaamde Maximiliaanmeester. En de enkele Portugese teksten in het boek doen vermoeden dat het toebehoord zou hebben aan het Portugese vorstenhuis.
Ludion pakt ter gelegenheid van de honderdste verjaardag van het Museum Mayer van den Bergh uit met dit prestigieuze boek dat de resultaten van het laatste onderzoek rond dit breviarium bundelt en dat zelf verlucht is met schitterende reproducties.

--------------------------------------------------------------------------------

Reacties uit de pers
Dit boek is een mooie aanvulling op een reeks internationale studies en tentoonstellingen in de laatste jaren over de Vlaamse boekverluchting. Belangrijk voor vakmensen en interessant voor een breed, geïnteresseerd publiek. Het is ook een prachtig kijkboek!
Nederlandse bibliotheekdienst

Maar ook tekstueel is dit boek van een grote rijkdom. De nauwgezetheid waarmee de auteur elke besproken bladzijde zowel vormelijk als inhoudelijk analyseert, wordt nooit saai. Op meeslepende wijze toont Dekeyzer haar bevindingen, die de complexiteit van het breviarium recht doen zonder daarbij aan leesbaarheid in te boeten. ‘Herfsttij van de Vlaamse miniatuurkunst’ is kortom de ideale leidraad doorheen de wonderlijke wereld van dit veel te lang miskende Antwerpse brevier.
De Leeswolf

 

200 illustraties