De Apocalyps van Max Beckmann

Litho's in ballingschap gemaakt

In 1941 maakte Max Beckmann (1884–1950) een serie litho’s rond het laatste bijbelboek, de Apocalyps of de Openbaring van Johannes. Het was midden in de Tweede Wereldoorlog. Beckmann, die in 1937 het Duitsland van de nazi’s ontvlucht was, woonde sindsdien in Amsterdam en was er ondergedoken. Hij maakte de serie op verzoek van relaties van hem uit zijn oude woonplaats Frankfurt. Het idee was in kleine oplage een boek uit te brengen met de volledige tekst van de Apocalyps in de vertaling van Luther en de litho’s van Beckmann - een gevaarlijke onderneming met immers een door de nazi’s in de ban gedane kunstenaar.
Beckmann aquarelleerde in prachtige kleuren een serie van 27 litho’s, die via een heimelijke weg Frankfurt bereikten. De originele voorbeelden werden door verschillende kunstenaars uitgevoerd. In totaal zijn 24 genummerde boeken verschenen.

In 2002 werden de verloren gewaande, door Beckmann met de hand ingekleurde litho’s bij toeval terug gevonden. Deze originele werken vormen, op vrijwel ware grootte, de basis van dit boek. Ze worden beschreven in de context van het verhaal van de Apocalyps en van het oeuvre van Beckmann. Artikelen van deskundigen en van de zoon van Beckmann geven een indruk van het ontstaan en de achtergronden van de serie litho’s. Ontegenzeggelijk vormen ze een sleutelwerk in het Amsterdamse oeuvre van de kunstenaar in die donkere oorlogsjaren.

 

40 kleurenfoto's